Amsterdam Museum presenteert tentoonstelling over oorlog en conflict

Van 7 oktober 2023 tot en met 25 februari 2024 vindt in het Amsterdam Museum aan de Amstel en op diverse locaties in de stad Refresh Amsterdam plaats. Refresh Amsterdam is een tweejaarlijkse manifestatie rond Amsterdamse stadscultuur met werk van hedendaagse makers. Het thema van deze tweede editie is ‘War & Conflict’. In de tentoonstelling in het Amsterdam Museum zijn werken van twintig kunstenaars uit verschillende disciplines te zien. Met hun werk tonen de makers hoe oorlogen en conflicten over de hele wereld en door de tijd heen een rol spelen in de stad Amsterdam. Refresh Amsterdam biedt een brede, hedendaagse blik op de stad en geeft nieuwe inzichten in hoe de stad wordt ervaren.

In de vorming van Amsterdam hebben oorlogen en hun gevolgen altijd een belangrijke rol gespeeld. Zo is de stad al eeuwenlang een toevluchtsoord, hetgeen aan de basis staat van de bevolkingsdiversiteit van Amsterdam. De stad zoals we die nu kennen is gevormd door mensen van over de hele wereld, die niet zelden zijn gevlucht voor oorlog en onderdrukking.

In de tentoonstelling Refresh Amsterdam ‘War & Conflict’ geven diverse hedendaagse kunstenaars en makers hun perspectief op de impact van oorlog en conflict in de stad Amsterdam. Er zijn kunstenaars die voor hun werk op zoek gaan naar hun eigen familiegeschiedenis en identiteit, terwijl anderen met hun werk aandacht en erkenning vragen voor onderbelichte kanten van oorlogs- of conflictsituaties. Sommige makers richten zich op trauma en verwerking; anderen maken werk over het tonen van veerkracht en over verzet. Ook de doorwerking van oorlog in verschillende generaties speelt een rol.

Deelnemend kunstenaar Senka Milutinović (Belgrado, Servië, 1999) vat dit treffend samen: “As an individual, I didn’t grow up to be an immediate witness of war. Instead, I was the witness of witnesses whose reality and recent memory impacted how my generation was raised.” (“Ik groeide niet op als een directe getuige van oorlog. In plaats daarvan was ik de getuige van getuigen wier realiteit en recente herinneringen impact hadden op hoe mijn generatie is opgevoed.”)

“In de voorstellen zagen we hoe oorlog en conflict doorwerken in het leven van kunstenaars. Soms gaat het over een eerdere generatie of een gebied in het buitenland. Het blijft voor altijd bij ze, ook al wonen ze nu in Amsterdam.” aldus curator Imara Limon, van het Amsterdam Museum. “Ik was verrast door de aangrijpende en creatieve wijze waarop kunstenaars dit verbeelden in hun installaties, beelden en performances. Ik kan niet wachten totdat het publiek dit straks ook kan ervaren.”

Via een open call in mei 2022 werden makers opgeroepen een voorstel voor een werk in te dienen in het kader van het thema ‘War & Conflict’ en de doorwerking daarvan in de stad Amsterdam. Er werden meer dan 150 voorstellen ingezonden. Een selectiecommissie* selecteerde twintig van deze voorstellen voor de tentoonstelling in het Amsterdam Museum. Alle werken die vanaf 7 oktober te zien zijn in de tentoonstelling zijn nieuw of recent gemaakt. Het gaat om werken uit verschillende disciplines: waaronder beeldende kunst, vormgeving, performance, videokunst, multimedia-installaties en textielwerk. De werken zijn afwisselend intiem, aangrijpend, abstract en humoristisch.

Zo ontleedt Tina Farifteh (Teheran, Iran, 1982) met haar audiovisuele installatie The Flood het idee van water als metafoor voor de mensen die elk jaar Europa proberen te bereiken via de Middellandse Zee en die met termen als ‘asieltsunami’ of uitspraken als ‘we worden overspoeld door migranten’ worden geduid als bedreiging.