De eindevaluatie van de pilot Asielzoekers aan het Werk laat zien dat investeren in de arbeidsparticipatie van asielzoekers loont: sinds de start van de pilot in februari 2025 hebben 1.017 asielzoekers in Amsterdam meegedaan met de pilot. Dankzij de pilot zijn 332 kandidaten bemiddeld naar betaald werk en 312 kandidaten zijn begeleid bij een concrete stap richting werk. De resultaten tonen het effect van een gerichte aanpak waarin de gemeente samen met het COA en het UWV obstakels wegneemt en werkgevers ondersteunt. De pilot zal, zoals in het coalitieakkoord is opgenomen, worden omgezet in regulier beleid. De aanbeveling uit de eindevaluatie van Platform 31 zullen daarbij worden meegenomen.
Wethouder Sofyan Mbarki (Werk en Inkomen): “Het is belangrijk dat asielzoekers de mogelijkheid krijgen om al tijdens de asielprocedure te werken. Werk geeft eigenwaarde, inkomsten en het zorgt voor een snelle integratie. Daarnaast hebben we iedereen nodig, de grootste uitdaging voor onze economie zijn de tekorten op de arbeidsmarkt. De resultaten van de pilot onderstrepen het advies van SER van afgelopen week en ik ben blij dat minister Aartsen gemeenten de opdracht wil geven de komende jaren 75.000 asielzoekers versneld aan het werk te helpen. Dat is een mooie ambitie en de Amsterdamse aanpak kan hiervoor een basis zijn. Maar dan moeten gemeenten ook de middelen van het Rijk krijgen om dit uit te kunnen voeren.”
Resultaten en bevindingen
In totaal zijn 644 asielzoekers bereikt op drie verschillende locaties in Amsterdam (AZC Willinklaan en de nood opvanglocaties A&O Hostel in Zuidoost en de MS Galaxy). Daarmee is het belangrijkste doel van de pilot bereikt: de helft van de kandidaten heeft betaald werk of een concrete stap naar werk gezet. Uit de evaluatie blijkt verder dat de pilot positieve resultaten oplevert voor zowel kandidaten als werkgevers. Zo ervaren kandidaten meer financiële stabiliteit en draagt werk bij aan structuur, welzijn, participatie en taalontwikkeling van een kandidaat, en vergroot werk diens perspectief. Werkgevers zijn positief over de kandidaten en zien gemotiveerde, leergierige werknemers met een positieve werkhouding. Daarbij waarderen werkgevers de samenwerking tussen de gemeente, het COA en het UWV, de kwaliteit van de voorselectie en de efficiënte aanpak.
Pilot wordt regulier beleid
De pilot loopt officieel tot het eind van dit jaar, daarna blijft de verbeterde aanpak ook de komende vier jaar bestaan, zoals in het coalitieakkoord is opgenomen. Platform 31 heeft in de eindevaluatie ook een aantal verbeterpunten meegegeven gericht op het verminderen van de uitval van geplaatste asielzoekers, intensivering van de nazorg en jobcoaching in de eerste maanden en verbetering van de informatievoorziening richting werkgevers. Om het werkgevers makkelijker te maken, roept de gemeente Amsterdam het Rijk op om de tewerkstellingsvergunning (TWV) om te zetten in een meldingsplicht bij het UWV, zoals die ook geldt voor Oekraïense ontheemden. Dit zou de drempel voor werkgevers verder verlagen en meer kansen creëren voor zowel werkgevers als asielzoekers.
