Vrije Tijd Amsterdam besteedt volop aandacht aan bijzondere maatschappelijke initiatieven in Amsterdam. In dat kader mag een verhaal over Buurtsoos Java-eiland zeker niet ontbreken. We stellen een aantal vragen aan secretaris/penningmeester Ruud van Wees.
Door: Rik Verkaik
Hoe is het idee voor Buurtsoos Java-eiland precies ontstaan?
“In maart 2014 kwamen bewoners van Java-eiland bij elkaar om te kijken of er leuke ideeën waren om het wonen op Java-eiland aangenamer te maken. Een van de ideeën kwam van Jip van Leeuwen, die toen in de 70 was en graag met andere senioren wekelijks een paar keer samen koffie wilde drinken. Stadsdeel Oost was bereid om subsidie te geven, als de bewoners zelf voor een ruimte zouden zorgen en ook de ochtenden zelf zouden organiseren. De accommodatie was snel gevonden en samen met 4 buurtgenoten had Jip het al na ruim 5 weken voor elkaar. Via flyers werden de bewoners geïnformeerd en op 30 april 2014 opende Buurtsoos Java-eiland voor het eerst zijn deuren. Vanaf het begin was er volop belangstelling voor.”
Wat miste er destijds op het Java-eiland waardoor jullie besloten om hiermee te beginnen?
“Op Java-eiland en KNSM-eiland wonen samen ± 5500 mensen. Er was geen buurtcentrum waar activiteiten voor de bewoners werd georganiseerd. Zo was er dus ook geen ontmoetingsplek voor senioren, waar (zoals later bleek) een enorme behoefte aan was. Er bleek veel meer verborgen eenzaamheid te zijn, dan menigeen van ons gedacht had. Niet alleen senioren, maar ook jongere bewoners zijn overigens meer dan welkom.”
Hoe zou u Buurtsoos Java-eiland omschrijven aan iemand die er nog nooit is geweest?
“Het is een ontmoetingsplek voor de bewoners van Java-eiland en omgeving. Onder het genot van een kop koffie of thee kun je in Hotel Jakarta gedurende het gehele jaar elke dinsdag- en vrijdagochtend van 10.00 tot 12.00 uur gezellig met elkaar van gedachten wisselen. Ook is er altijd wat lekkers bij de koffie. Dankzij de subsidie van de gemeente is dit geheel gratis. We kennen geen leden, je kunt komen wanneer je zin hebt en je hoeft geen verantwoording af te leggen als je niet komt. Vrijheid, blijheid is ons devies. Maandelijks is er een interessante gastspreker, een leuk uitje en een gezellige quiz.”
Wie komen er zoal langs op een gemiddelde dinsdag- of vrijdagochtend?
“De opkomst hangt een beetje af van het weer en of er een aparte activiteit is, maar gemiddeld komen er elke ochtend 25 bezoekers. Een groot deel daarvan woont in de nabije omgeving. Voor menigeen is dit hun enige “uitje” en men kijkt er erg naar uit.”
Wat maakt deze ontmoetingsplek volgens u zo bijzonder?
“Bijzonder is dat dit een activiteit is voor en door de bewoners. Met name de vrijblijvendheid (niets moet, alles mag) wordt door de bezoekers als erg prettig ervaren. Ook Stadsdeel Oost is erg te spreken over ons initiatief en ondersteunt ons waar ze kunnen.”
Welke activiteiten zijn door de jaren heen het populairst gebleken?
“Al onze vaste maandelijkse activiteiten (gastspreker, uitje en quiz) worden druk bezocht. Extra populair zijn de vaartochten door de Amsterdamse grachten en de haven in juli en augustus. Bovendien zijn het sinterklaasfeest, de kerstborrel en de oudejaarsviering met oliebollen in december populair.”
Zijn er mooie vriendschappen of bijzondere verhalen ontstaan die u met ons kunt delen?
“Waar wij vooraf niet aan gedacht hadden, is dat er door de wekelijkse koffieochtenden veel nieuwe vriendschappen ontstonden. Buurtbewoners die elkaar, voordat ze bij de soos kwamen, niet of nauwelijks kenden, zijn ondertussen vrienden geworden. Men gaat samen naar clubjes of naar de supermarkt en als iemand ziek is, dan doet een ander wel de boodschappen. Menigeen laat ook blijken, hoe blij men is met de soos. Iemand vertelde dat zijn vrouw was overleden en hij eigenlijk geen zin meer had in het leven. Soms kwam hij iemand tegen in de lift, goedemorgen, goedemiddag, en verder zag hij niemand. Sinds hij bij de Buurtsoos kwam had hij weer nieuwe vrienden en was het leven weer een stuk prettiger. En zo zijn er meer van dat soort verhalen.”
Hoe zien jullie de toekomst van Buurtsoos Java-eiland?
“We zien de toekomst met veel vertrouwen tegemoet. Natuurlijk is er de nodige verloop door verhuizingen, gezondheidsklachten en overlijden, maar er komen ook elk jaar weer nieuwe buurtbewoners bij. Onze wijk vergrijst, dus zal er altijd wel behoefte zijn aan een ontmoetingsplek als de onze.”
Zijn er nieuwe plannen, ideeën of activiteiten waar jullie naar uitkijken?
“Het huidige concept staat als een huis, maar we sluiten natuurlijk niet uit, dat iemand nog eens met een leuk nieuw initiatief komt. Voorlopig zijn er echter geen nieuwe plannen.”
Wat zou u jonge bewoners of nieuwe buurtgenoten willen meegeven over het belang van dit soort initiatieven?
“De samenleving wordt steeds individualistischer. Ons initiatief laat zien, dat er juist veel behoefte is aan onderling contact. En dat geldt niet alleen voor ouderen. Kijk om je heen, of er in je naaste omgeving mensen zijn, die je hulp kunnen gebruiken. Soms is een vriendelijk woord al genoeg. Of organiseer samen met je buren een leuke dag. Buurtfeestjes doen het altijd goed.
SAMENleving: het woord zegt het al!”
Over de auteur:
Rik Verkaik, oprichter van Vrije Tijd Amsterdam, schrijft al negen jaar over exposities, evenementen, kunstenaars, muziekartiesten, ondernemers, vrije tijd en maatschappelijke initiatieven in Amsterdam.
